Adroddiad newydd ar botensial banc cyhoeddus llawn yng Nghymru

Simon_Thomas_official_for_website.jpg

Mae adroddiad newydd gan felin drafod wedi asesu potensial banc datblygu cyhoeddus i Gymru i hybu benthyca er mwyn hyrwyddo datblygu economaidd yn lleol.

Mae’r adroddiad gan Sefydliad Polisi Cyhoeddus Cymru yn disgrifio tystiolaeth fod: ‘cau canghennau banciau yn cael effaith negyddol ar unigolion a busnesau yng Nghymru, ond mae angen ymchwil mwy penodol i ganfod pa effaith mae cau canghennau banciau yn gael ar unigolion a chymunedau. Gall darganfod i ba raddau y mae ardaloedd bregus yn dioddef oherwydd cau canghennau banciau fod yn help i adnabod pa wasanaethau penodol y gellir eu darparu yn y dyfodol.’

Dywed yr adroddiad: ‘Fodd bynnag, ni allai’r model bancio cyhoeddus helaethaf, sef agor banciau cymunedol, gymryd lle’r canghennau a gaewyd yng Nghymru dros y blynyddoedd diwethaf.’ Dyma a ddywed am amddiffyn gwasanaethau bancio: ‘Fe all banc datblygu cyhoeddus fod yn ddewis buddiol, ond nid yw’n ateb sicr.’

Meddai AC Plaid Cymru dros y Canolbarth a’r Gorllewin Simon Thomas:

“Mae arnom angen gweithredu gan y Llywodraethau yn San Steffan a Chymru ar gau ganghennau banciau.

“Nid yw’n dderbyniol fod Cymru wledig yn cael ei hamddifadu o rwydwaith banciau. Allwn ni ddim cael bwlch yn y gwasanaethau bancio sydd ar gael i Gymru drefol a gwledig.

“Mae arweinydd Plaid Cymru yn San Steffan Liz Saville Roberts wedi galw am newid yn y gyfraith i warchod y banc olaf mewn tref. Rydym yn awr yn aml yn gweld ein cymunedau o Landysul i Lanidloes yn cael eu gadael heb fanc.

“Er bod canghennau banciau yn ddrud i’w cynnal ac yn cael eu defnyddio gan lai o bobl nac yn y gorffennol, maent er hynny yn adnodd pwysig. Mae’r adroddiad yn tynnu sylw at ymchwil gan Ffederasiwn y Busnesau Bach fod cau canghennau banciau yn effeithio ar fusnesau bach mewn cymunedau gwledig, gan eu bod yn fwy tebygol o fod angen pryniannau arian parod nac mewn ardaloedd trefol.

“Mae gan fanciau’r stryd fawr ddyletswydd i ymgynghori’n effeithiol gyda chymunedau lleol ynghylch cau canghennau. Er mai cwmniau preifat yw banciau sydd yn gwneud penderfyniadau masnachol, mae mynediad at fancio yn hanfodol i fywyd modern a chymryd rhan mewn democratiaeth.”

“Dylai’r Llywodraeth Lafur ym Mae Caerdydd fod yn edrych i weld sut y mae gan sefydliadau megis Cyllid Cymru ac undebau credyd ran i’w chwarae. Bydd ffyrdd eraill o amddiffyn gwasanaethau bancio i fusnesau bach a chwsmeriaid unigol, megis datblygu’r gwasanaethau a ddarperir gan Swyddfa’r Post yn cael eu rhwystro gan raglen llywodraethau San Steffan o bob lliw gwleidyddol o gau banciau.”

Mae’r adroddiad yn nodi problemau gyda benthyca i fusnesau bychain a chanolig, a bod awtomeiddio wedi gwneud banciau yn ddaearyddol a gweithredol bellach oddi wrth fusnesau bach.

Mae cau banciau yn cyfrannu at y broblem hon, yn ôl Ffederasiwn y Busnesau Bach.

Yr oedd banciau mawr deirgwaith yn fwy tebygol o gau cangen yng Nghymru nac yn Llundain a de-ddwyrain Lloegr, ac yr oedd pump o’r deg ardal uchaf a ddioddefodd gau 600 o ganghennau ym Mhrydain yn 2015-2016 yng Nghymru – Powys, Sir Ddinbych, Gwynedd, Conwy, a Sir Gaerfyrddin.


Byddwch y cyntaf i wneud sylw

Edrychwch yn eich e-bost am ddolen i fywiogi eich cyfrif.

Mae hyn yn dechrau gyda chi

Ganddyn nhw mae'r arian, ond gennym ni mae'r bobl. Os yw pawb sy'n ymweld â'r wefan hon yn ymuno â'n symudiad yna does dim na allwn ei gyflawni.